Otomatik indirme başlayacak 10
Dosyayı indir
Gayrimenkul Alımıyla Türkiye’de İkamet İzni
İkamet izni şartlarına uygun konutu seçiyor, adresi işlemden önce kontrol ediyor ve mülkiyet yapısını dikkate alarak malikin ve aile üyelerinin başvurusunu yürütüyoruz. Süreç doğrudan Türkiye’de yönetilir - Umbrella Group ofisi İstanbul’dadır ve hukuki tarafı kadrolu avukat yürütür.
Türkiye’de İkamet İzni Türleri ve Bunların Korunma Koşulları
Gayrimenkul yoluyla ikamet izni, malike Türkiye’de yaşamak için bağımsız bir dayanak verir: statü işverene, öğrenime veya evliliğe bağlı değildir. Gayrimenkul mülkiyette kaldığı, ikamet için kullanıldığı ve göç mevzuatının şartları sağlandığı sürece malik, iznin sonraki uzatması için başvurabilir.
Mülkiyete dayalı kısa dönem ikamet izni
her verilişte 2 yıla kadar; sonradan uzatılabilirStatü neye bağlıdır: mülkiyetin korunması, konutun ikamet için kullanılması ve kısa dönem ikamet izni şartlarının sağlanması.
Turistik kısa dönem ikamet izni
2 yıla kadarKalış amacının teyidi ve göç idaresinin olumlu değerlendirmesi; uzatma otomatik değildir.
Aile ikamet izni
3 yıla kadar; sponsorun ikamet izni süresini aşamazAile bağı ve sponsorun belirlenen şartları sürdürmesi.
Öğrenci ikamet izni
belirlenen kurallar çerçevesinde öğrenim süresi boyuncaGeçerli öğrencilik statüsü; öğrenim bittikten sonra başka bir dayanak gerekir.
Çalışma izni
ilk verilişte genellikle 1 yıla kadar; uzatılabilirGeçerlilik süresince ikamet izninin yerine geçer; bağlı izin, işverene ve istihdam koşullarına bağlıdır.
Uzun dönem ikamet izni
süresizEn az 8 yıl kesintisiz yasal ikamet ve ek şartların sağlanması.
Giriş Eşiği ve İkamet İzninin Alınma Koşulları
Gayrimenkule dayalı kısa dönem ikamet izni için, satın alma tarihinde Türk lirası cinsinden en az 200.000 dolar karşılığı değerinde bir konut satın almanız gerekir. Gayrimenkul başvuru sahibi adına tescil edilmeli ve onun tarafından ikamet için kullanılmalıdır.
İşlemden önce; gayrimenkulün değerini ve hukuki durumunu, konut niteliğini, belirli bir adreste yabancının kayıt yaptırabilmesini ve gayrimenkulün göç prosedürü şartlarına uygunluğunu kontrol ederiz.
| Asgari değer | satın alma tarihinde Türk lirası cinsinden en az 200.000 dolar karşılığı |
| Gayrimenkul niteliği | yalnızca konut |
| Kullanım | gayrimenkul başvuru sahibi tarafından ikamet için kullanılmalıdır; mevcut e-İkamet formuna göre iznin dayanağı olan gayrimenkul kiralama veya benzeri gelir için kullanılamaz |
| Mülkiyet | gayrimenkul başvuru sahibi adına tescil edilmelidir |
| Aile | eş, reşit olmayan çocuklar ve bakmakla yükümlü olunan yetişkin çocuklar, gayrimenkulde paylı veya elbirliği mülkiyet varsa aynı dayanakla başvurabilir. Malik yalnızca bir aile üyesiyse, diğerleri için ayrı bir ikamet izni dayanağı belirlenir |
| İkamet izni süresi | her verilişte 2 yıla kadar; dayanak korunduğu sürece sonraki uzatma mümkündür |
| Temel belgeler | Tapu, gayrimenkulün adres teyidi, sağlık sigortası, yeterli maddi imkân kanıtı ve standart e-İkamet paketi |
| İlk başvuru | ayrıca belediye tarafından verilen resmî adres belgesi (numarataj belgesi) gerekir |
| Uzatma | mülkiyetin korunması ve güncel adres kaydı teyit edilir |
İkamet izni tüm aile için planlanıyorsa, mülkiyet yapısı işlemden önce belirlenmelidir: gayrimenkulün yalnızca bir eş adına tescili, diğer eşe ve çocuklara otomatik olarak mülkiyete dayalı ikamet izni sağlamaz.
200.000 dolarlık değer tek koşul değildir. Satın almadan önce gayrimenkulün konut niteliğini ve belirli bir adreste yabancının kayıt yaptırabilmesini kontrol etmek gerekir.
Almadan Önce Kontrol Edilmesi Gereken Kısıtlamalar ve Koşullar
Almadan önce nelerin kontrol edilmesi gerekir
- Kayda kapalı adresler. Bazı mahallelerde yabancıların ilk kaydına ilişkin kısıtlamalar vardır. Gayrimenkul satın almak, belirli bir adreste ikamet izni alabilmeyi tek başına garanti etmez; bu nedenle adresin durumu, rezervasyon ve kapora öncesinde kontrol edilmelidir.
- Gayrimenkulün kullanımı. İkamet izninin dayandığı konut, başvuru sahibine ait olmalı ve onun tarafından ikamet için kullanılmalıdır. Gayrimenkul kiraya verme veya benzeri gelir için kullanılıyorsa, bu ikamet izni dayanağının belirtilen amacına uymaz.
- Alıcının vatandaşlığı. Bir yabancının gayrimenkul edinme hakkı ve geçerli kısıtlamalar, vatandaşlığına bağlıdır. Bu husus, gayrimenkul seçilip rezerve edilmeden önce kontrol edilir.
- Dayanağın korunması. Gayrimenkul, başvuru sahibinin mülkiyetinde kalmalı ve onun tarafından ikamet için kullanılmalıdır. 200.000 dolarlık eşik, gayrimenkulün satın alma tarihindeki değerine göre belirlenir; piyasa değerinin sonradan değişmesi tek başına ikamet izni dayanağını sona erdirmez. Gayrimenkul satılırsa, Türkiye’de yaşamaya devam etmek için başka geçerli bir dayanak gerekir.
- Başvuru sahibinin belgeleri. Geçerli bir pasaport, adres teyidi, gayrimenkul belgeleri, öngörülen hâllerde sağlık sigortası ve standart e-İkamet paketi sunulmalıdır. Aile üyeleri için ayrıca aile bağları teyit edilir.
Kapora öncesinde Umbrella Group yalnızca gayrimenkulün değerini değil, konut niteliğini, yabancının satın alma hakkını ve belirli adresin ikamet izni için kullanılabilirliğini de kontrol eder.
İkamet İzni Sahibinin Hakları ve İmkânları
Yasal ikamet
İkamet izninin geçerli olduğu süre boyunca, kısa dönem vize rejiminin kısıtlamaları olmadan ve izin verilen kalış süresini yenilemek için ülkeden çıkmanıza gerek kalmadan Türkiye’de yaşayabilirsiniz.
Bankacılık
İkamet izni, Türkiye’de banka hesabı açmayı ve kullanmayı kolaylaştırır. Belirli koşullar ve mevcut ürünler, bankanın şartlarına ve uyum incelemesine bağlıdır.
Sağlık hizmeti
İkamet izni süresince, belirlenen şartlara uygun sağlık sigortası kullanılır. Bir yıl kesintisiz ikametten sonra, kanuni şartları sağlayan yabancılar başvuruyla devlet sağlık sigortası sistemine (SGK) dahil olabilir.
Eğitim
Çocuklar Türkiye’de devlet ve özel okullarda okuyabilir. Devlet okullarına kayıt, kayıtlı ikamet adresi ve Millî Eğitim Bakanlığı kurallarına göre yapılır; önceki eğitim için gerektiğinde denklik belgesi düzenlenir.
Günlük hizmetler
İkamet izni ve yabancı kimlik numarası; araç kaydını, abonelik sözleşmelerini, mobil hattı ve diğer yerel hizmetleri kolaylaştırır.
Kamu hizmetleri
Yabancı kimlik numarası ve ikamet izni alındıktan sonra, Türkiye’nin tek elektronik kamu hizmetleri sistemi olan e-Devlet portalı kullanılabilir.
İkamet izni tek başına Türkiye’de çalışma hakkı vermez - çalışma için ilgili çalışma izni veya kanunun öngördüğü bir muafiyet gerekir. Türk ikamet izni ayrıca bir Schengen statüsü değildir: diğer ülkelere giriş kuralları, başvuru sahibinin vatandaşlığına ve pasaportuna göre belirlenir.
İkamet İzninin Alınma Süreci
Aşamaların süreleri yaklaşıktır ve gayrimenkulün hazır olmasına, belgelere, randevu tarihine ve göç idaresinin inceleme sürelerine bağlıdır.
-
01
Gayrimenkul seçimi ve adres kontrolü
yaklaşık 1. haftaBütçe ve konumu belirliyor, 200.000 dolardan konut seçiyoruz. Rezervasyondan önce gayrimenkulün hukuki durumunu, takyidatları ve belirli adresin ikamet izni için kullanılabilirliğini kontrol ediyoruz.
-
02
İşleme hazırlık
yaklaşık 1-2. haftaVergi numarasını ve işlem için gereken belgeleri hazırlıyoruz. Gerektiğinde Türk bankasında hesap açılışına ve vekâletname hazırlığına eşlik ediyoruz.
-
03
İşlemin tamamlanması
yaklaşık 2-3. haftaGerekli ödemeleri yapıyor ve mülkiyeti başvuru sahibi adına tescil ediyoruz. Belirli bir işlem için bağımsız ekspertiz gerekiyorsa ayrıca organize ediyoruz. Zorunlu sigortaya tabi gayrimenkuller için geçerli bir DASK poliçesi yaptırılır.
-
04
İkamet izni dosyasının hazırlığı
yaklaşık 3. haftaGerekli süre için sağlık sigortası yaptırıyor ve gayrimenkul ile adrese ilişkin belgeleri topluyoruz; buna Tapu ve belediye tarafından verilen resmî adres belgesi (numarataj belgesi) dahildir. Aile üyeleri için akrabalık belgelerini ve başvuru dayanaklarını hazırlıyoruz.
-
05
Başvurunun yapılması
yaklaşık 3-4. haftaBaşvuruyu e-İkamet sisteminde ve tüm belge setini hazırlıyoruz. Başvuru, başvuru sahibi veya yetkili bir avukat tarafından yapılır; kayıttan sonra göç idaresinde randevu tarihi belirlenir.
-
06
Göç idaresinde randevu
yaklaşık 4-6. haftaBelirlenen zamanda orijinal belgeler sunulur ve prosedürün öngördüğü kimlik tespiti ve biyometrik işlemler yapılır. Göç idaresi, başvuru bir temsilci aracılığıyla yapılmış olsa bile ek belge veya başvuru sahibinin şahsen bulunmasını isteyebilir.
-
07
Karar ve ikamet kartı
yaklaşık 5-8. hafta*Başvurunun incelenmesinden sonra karar olumluysa ikamet kartı düzenlenir ve usulüne uygun şekilde başvuru sahibine gönderilir.
-
08
Uzatma
ikamet izni alındıktan sonraUzatma başvurusu, mevcut iznin son 60 günü içinde yapılabilir ve süre bitmeden tamamlanmalıdır. Uzatmada; dayanağın korunması, mülkiyet, adres ve göç mevzuatının diğer şartlarının sağlanması yeniden teyit edilir.
* Tam bir başvurunun resmî inceleme süresi 90 güne kadar olabilir.
Neleri üstleniyoruz
Gayrimenkulün seçimi ve hukuki incelemesi, adres kontrolü, vergi numarası alımı, işlem hazırlığı, gerekli sigorta ve ekspertiz işlemleri, e-İkamet paketinin hazırlanması ve göç prosedürünün yürütülmesi.
Başvuru sahibinden beklenenler
Uzmanımızla birlikte gayrimenkule karar vermek, belgeleri sunmak ve işlem ödemesini sağlamak. Şahsen bulunmanız, zorunlu olan veya göç idaresince istenen aşamalarda gerekir.
İkamet İzninin Uzatılması ve Vatandaşlığa Giden Yol
Uzatma usulü. Uzatma başvurusu, mevcut iznin son 60 günü içinde ve mutlaka süresi bitmeden e-İkamet sistemi üzerinden yapılır. Başvuru kaydedildikten sonra, belgelerin sunulmasına ilişkin ilerleyen usul sistem ve göç idaresi tarafından belirlenir.
Mülkiyet korunduğu, konut ikamet için kullanıldığı, adres kaydı güncel olduğu ve diğer şartlar sağlandığı sürece sonraki uzatma için başvurabilirsiniz. Göç idaresi her başvuru hakkında ayrı ayrı karar verir.
Uzatmanın reddine veya iznin iptaline yol açabilecekler
- son bir yılda toplamda 120 günden fazla Türkiye dışında bulunmak, kanunun öngördüğü haller hariç;
- gayrimenkulün satılması veya mülkiyetin başka şekilde kaybı;
- gayrimenkulün, ikamet izninin belirtilen dayanağına uymayan şekilde kullanılması;
- zorunlu olduğu hallerde geçerli sağlık sigortasının bulunmaması;
- güncel adres kaydının veya diğer zorunlu belgelerin bulunmaması;
- yanlış bilgi veya belge sunulması;
- yürürlükte bir sınır dışı kararı, giriş yasağı veya kamu düzeni ve güvenliğiyle ilgili kanunun öngördüğü diğer haller.
Vatandaşlığa giden yol. Mülkiyete dayalı ikamet izni, olağan yoldan Türk vatandaşlığı için ikamet süresine sayılabilir. Başvuru için Türkiye’de en az beş yıl kesintisiz ve yasal olarak ikamet etmek gerekir; bu süre içinde ülke dışında toplam kalış altı ayı geçmemelidir.
Beş yıllık ikamet, vatandaşlığın otomatik olarak verileceği anlamına gelmez. Ayrıca Türkçe bilgisi, yeterli gelir veya meslek, Türkiye’de sürekli yaşama niyeti ve ulusal güvenlik ile kamu düzeni şartları değerlendirilir.
Ana hedef, zorunlu beş yıllık ikamet olmadan vatandaşlıksa, 400.000 dolardan gayrimenkul alımıyla yatırım programı değerlendirilebilir.
İkamet İzni İçin Uygun Gayrimenkuller
Seçkide 200.000 dolardan konutlar yer alır. İşlemden önce gayrimenkulün hukuki durumunu (ikamet izni dayanağı olarak kullanılabilmesi dahil), mülkiyeti ve belirli bir adreste yabancının kayıt yaptırabilmesini kontrol ederiz.
Seçki; İstanbul, Antalya, Mersin ve Ege kıyısında, sahibinin kendi ikameti için konutlar içerir. Yürürlükteki kısıtlamalar değişebildiğinden, adresin durumu rezervasyondan hemen önce kontrol edilir.
Adresin durumu değişebilir. Rezervasyondan ve işlemden önce, yürürlükteki kısıtlamalar yeniden kontrol edilir.
Umbrella Group Hakkında
Umbrella Group, 2018’den bu yana uluslararası gayrimenkul pazarında faaliyet göstermektedir. Bu sürede ekip 250’den fazla işlem gerçekleştirdi ve sunulan gayrimenkul portföyünün toplam değeri 400 milyon doları aşıyor.
Şirket; Türkiye, BAE ve diğer uluslararası destinasyonlardaki gayrimenkullerle çalışır ve müşterilere her aşamada - gayrimenkulün seçilmesi ve hukuki incelemesinden işlemin tamamlanmasına, ikamet ve vatandaşlık alınmasına kadar - eşlik eder.
Türkiye’de işlemleri kadrolu bir avukat yürütür. Müşteriyle tüm iletişim - belge hazırlığı ve bankalar, müteahhitler ve devlet kurumlarıyla yazışmalar dahil - Rusça olarak sağlanabilir.
Müşteri gizliliği çalışmanın her aşamasında korunur; gerektiğinde koşullar ayrıca bir NDA ile belirlenebilir.
İstanbul
Nurol Tower, İzzetpaşa Mah., Yeniyol Cad. No: 3, Kat: 31, Ofis No: 3103, Şişli, İstanbul, Türkiye
Dubai
The Onyx Tower 1, Office 606, Sheikh Zayed Road, The Greens, Dubai, UAE
Gayrimenkul Bedeli Dışındaki Masraflar
Gayrimenkul bedelinin yanı sıra işlem bütçesi; devlet tescil harçlarını, sigortayı, noter ve tercüme masraflarını ve ikamet izni harçlarını içerir. Birincil piyasadan alımda, işlem istisna şartlarını karşılamıyorsa ayrıca KDV uygulanır. Sözleşme imzalanmadan önce müşteri, seçilen gayrimenkul ve başvuru sahiplerinin sayısına göre kalem kalem bir tahmin alır.
| Kalem | Yaklaşık |
|---|---|
| Tapu harcı | alıcı tarafından %2 ve satıcı tarafından %2* |
| Ekspertiz raporu - işlem için gerekiyorsa | standart bir konut için 2026 tarifesine göre 16.500 TL’den; alana bağlıdır |
| Tescil işlemleri için TKGM harçları | resmî 2026 tarifesine göre; işlem türüne bağlıdır |
| Zorunlu deprem sigortası (DASK) | resmî tarifeye göre; alana, binaya ve deprem risk bölgesine bağlıdır |
| İkamet izni için sağlık sigortası | sigorta şirketinin tarifesine göre; yaşa ve teminat süresine bağlıdır |
| İkamet kartı (belge bedeli) | 2026 tarifesine göre başvuru sahibi başına 964 TL |
| İkamet harcı | vatandaşlığa ve izin süresine bağlıdır; e-İkamet sistemi tarafından hesaplanır |
| Noter, yeminli tercüme, vekâletname | yaklaşık 200-500 dolar |
| Türk vergi numarası | ayrı bir devlet harcı yok |
| KDV - birincil piyasadan alımda | gayrimenkule ve işleme bağlıdır; yerleşik olmayan için belirlenen şartlar sağlanırsa istisna mümkündür |
| Umbrella Group ücreti | hizmet başlamadan önce sözleşmeyle sabitlenir |
* Kanunen taraflar %2’şer öder; sözleşmeyle farklı bir masraf paylaşımı öngörülebilir.
18 yaşından küçük ve 65 yaşından büyük başvuru sahipleri için kısa dönem ikamet izninde zorunlu sağlık sigortası aranmaz. Birincil piyasadan alımda, işlemden önce yabancı alıcının KDV istisnası hakkını kontrol ederiz.
Umbrella Group hizmeti; gayrimenkulün seçilmesi ve hukuki incelemesini, ikamet izni için adres kontrolünü, işlem hazırlığını, vergi numarası alımını, gerekli sigorta ve ekspertiz işlemlerini, e-İkamet paketinin hazırlanmasını ve göç prosedürünün yürütülmesini kapsar.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu statü Türkiye’de sürekli ikameti gerektirir mi?
Statü, Türkiye’de fiilen yaşamanızı öngörür; ancak kısa süreli yurt dışı çıkışları mümkündür. Son bir yılda toplamda 120 günden fazla ülke dışında kalmak, kısa dönem ikamet izninin iptaline veya uzatılmamasına neden olabilir; kanun bazı istisnalar öngörür.
Kapalı mahalleler nedir ve adres nasıl kontrol edilir?
Bazı mahallelerde yabancıların ilk kaydına ilişkin kısıtlamalar vardır. Belirli bir adresin durumu, gayrimenkul rezerve edilmeden ve kapora ödenmeden önce kontrol edilir; çünkü yürürlükteki kısıtlamalar ve öngörülen istisnalar değişebilir.
Başlıca ret nedenleri nelerdir?
Ret veya uzatmama nedenleri arasında; gayrimenkulün mülk edinme yoluyla ikamet izni şartlarını karşılamaması, belirli adrese ilişkin kısıtlamalar, gayrimenkulün konut dışı niteliği, mülkiyetin sona ermesi, konutun beyan edilen amaç dışında kullanılması, zorunlu belgelerin eksikliği, gerçeğe aykırı bilgiler, Türkiye dışında kalma kurallarının ihlali ve kanunla öngörülen giriş ile kamu güvenliği kısıtlamaları yer alabilir.
Gayrimenkul satıldığında statüye ne olur?
Gayrimenkulün satışı, mülk edinmeye dayalı ikamet izninin dayanağını ortadan kaldırır. Mevcut kartın üzerindeki tarihe kadar otomatik olarak geçerli kalacağına güvenmemek gerekir. Satış ya da gayrimenkul değişikliği planlanıyorsa, başka bir ikamet dayanağı önceden hazırlanmalıdır.
Çocuklar için ikamet izni alınır mı ve okula erişim var mı?
Reşit olmayan çocuklar, gayrimenkul ebeveynlerden birinin adına kayıtlı diye otomatik olarak mülk edinmeye dayalı ikamet izni almaz. Pay ya da iştirak halinde mülkiyet varsa aile üyeleri aynı dayanakla başvurabilir; diğer durumlarda uygun başka bir dayanak belirlenir. Yasal ikamet statüsüne sahip çocuklar, kayıt ve adres kaydı kurallarına uyularak devlet ve özel okullarda öğrenim görebilir.
Türk banka hesabı ve vergi numarası gerekli mi?
Türk vergi numarası, işlem hazırlığı aşamasında alınır ve bir dizi tescil ve ödeme işleminde kullanılır. Türk bankasında ayrı bir hesap, mülk edinmeye dayalı ikamet izni için zorunlu bir koşul değildir; ancak işlemin gerçekleştirilmesi ve sonraki ödemeler için elverişli olabilir.
Sağlık sigortası hangi şartları karşılamalı?
Sağlık teminatı, Göç İdaresi’nin şartlarını karşılamalı ve talep edilen ikamet süresini kapsamalıdır. Özel sigorta ya da sistemin öngördüğü diğer teminat türleri kabul edilir. 18 yaşından küçük ve 65 yaşından büyük başvuru sahipleri için istisnalar geçerlidir. Bir yıl kesintisiz ikametten sonra, belirlenen koşulları sağlayan yabancılar başvuruyla GSS/SGK sistemine dahil olabilir.
200.000 dolarlık eşiğe ulaşmak için iki gayrimenkul alınabilir mi?
Gayrimenkul yoluyla ikamet izninde, böyle bir yapının uygulanabilirliğini önceden teyit etmeden birden fazla gayrimenkulün değerini toplama üzerine kurgu yapmayı önermiyoruz. En güvenilir seçenek, belirlenen asgari eşiği tek başına karşılayan bir konuttur. Birden fazla gayrimenkul değerlendiriliyorsa, böyle bir yapının mümkün olup olmadığı işlemden önce kontrol edilir.
Türkiye’de şahsen bulunmak gerekir mi?
İşlemin ve belge hazırlığının bir kısmı vekaletname ile yürütülebilir. İlk başvuru için şahsi randevuyu ve prosedürün öngördüğü kimlik tespiti ile biyometrik işlemleri hesaba katmak gerekir. Ziyaret sayısı ve randevu düzeni göç idaresi tarafından belirlenir.
Vatandaşlığa ne kadar süre sonra başvurulabilir?
Mülk edinmeye dayalı ikamet izni, genel yoldan vatandaşlığa giden süreçte yasal bir ikamet dayanağı olarak kullanılabilir. Kanunun diğer şartlarının sağlanması kaydıyla, en az beş yıl kesintisiz yasal ikametten sonra başvurulabilir. Beş yıllık ikamet tek başına vatandaşlığı garanti etmez.
Statü çalışma hakkı verir mi?
Hayır. İkamet izni tek başına Türkiye’de çalışma hakkı vermez. Çalışmak için ilgili çalışma izni ya da kanunda öngörülen bir muafiyet gerekir.
Malik hangi vergilerle karşılaşır?
Alımda mülkiyet devrinin tescili için devlet harcı ödenir - kanunen alıcı tarafından %2 ve satıcı tarafından %2. Konut için yıllık vergi, gayrimenkulün vergi değerinin %0,1’i; büyükşehir belediyesi sınırları içinde ise %0,2’sidir.
İkamet izni sahibi olmak, tek başına Türkiye’de otomatik vergi mükellefiyeti anlamına gelmez. Bu; ikametgâh, kalış süresi ve uygulanabilir uluslararası vergi anlaşmaları dikkate alınarak belirlenir.
İkamet İzni İçin Gayrimenkul Seçkisi Alın
Parametrelerinize uygun 200.000 dolardan konutlar seçer ve seçilen adreslerde ikamet izni alınıp alınamayacağını kontrol ederiz.
Verilerin güncellik tarihi
Bu sayfadaki rakamlar ve süreler yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Program koşulları ülkenin yetkili makamlarınca belirlenir ve değişebilir.